Czujesz, że ból głowy zaczyna się w karku i promieniuje ku skroniom albo oczodołom? Masz wrażenie, że Twoja czaszka jest w imadle, a zwykły masaż przynosi ulgę tylko na chwilę?
To może nie być klasyczna migrena, lecz ból głowy pochodzenia szyjnego, powiązany z przeciążeniem tkanek miękkich, a w szczególności – z zaburzeniami ślizgu powięziowego.
Czym są bóle głowy szyjnopochodne?
To bóle, które mają źródło w strukturach szyi – najczęściej w stawach międzykręgowych, mięśniach podpotylicznych, powięzi karku i górnej części obręczy barkowej. Mogą być jednostronne lub obustronne, zwykle nasilają się przy dłuższym przebywaniu w jednej pozycji (np. przy komputerze), stresie lub po nieprzespanej nocy.
Cechuje je to, że:
- promieniują od szyi do czoła, oka lub potylicy,
- towarzyszy im uczucie sztywności karku,
- mogą występować zawroty głowy, mdłości, nadwrażliwość na dźwięki i światło.
Bóle te są często mylone z migreną, ale ich mechanizm jest zupełnie inny – nie pochodzi z naczyń krwionośnych, lecz z tkanek miękkich.
Powięź a ból głowy – brakujący element układanki
Powięź to trójwymiarowa sieć tkanki łącznej, która otacza mięśnie, nerwy i naczynia. W okolicy szyi i czaszki pełni kluczową rolę – nie tylko stabilizując, ale też przewodząc napięcia między strukturami.
Zaburzenia ślizgu powięziowego – spowodowane np. przewlekłym napięciem mięśniowym, bliznami, przeciążeniem układu nerwowego – mogą prowadzić do kumulacji napięcia, które przenosi się z karku do głowy. Właśnie wtedy pojawia się uczucie ciężkości, ból opasujący głowę, napięcie za oczami. Nie chodzi więc o to „gdzie boli” , ale skąd bierze się napięcie.
Najczęstsze przyczyny
- długotrwałe siedzenie z pochyloną głową (np. przy smartfonie – tzw. „text neck”),
- stres i napięcia psychosomatyczne,
- zaburzenia w stawie skroniowo-żuchwowym (bruksizm, zaciskanie zębów),
- przebyte urazy – nawet drobne wstrząsy lub upadki z dzieciństwa,
- zaburzenia wzroku i nieprawidłowa korekcja okularowa,
- blizny pooperacyjne lub pourazowe w obrębie głowy i szyi.
Jak wygląda terapia takich dolegliwości?
Skuteczna terapia bólu głowy pochodzenia szyjnego nie polega tylko na masażu karku. To holistyczna praca z całą siecią powięziową,
ukierunkowana na:
- uwolnienie tkanek podpotylicznych i szwów czaszkowych,
- mobilizację stawów szczytowo-potylicznych i odcinka C0–C2,
- redukcję napięcia mięśni podpotylicznych, mostkowo-obojczykowo-sutkowych, dźwigacza łopatki,
- techniki powięziowe zgodne z koncepcją Stecco i Chaitowa,
- pracę z towarzyszącym napięciem emocjonalnym (np. elementy oddechowe, ćwiczenia świadomości ciała).
Na przykład w FizjoAnts do terapii tego typu bólu włączamy również elementy terapii czaszkowo-krzyżowej, pracy z układem autonomicznym oraz – jeśli to konieczne – diagnostykę stomatologiczną lub neurologiczną.
Co Ty możesz zrobić już dzisiaj?
👉 Unikaj długotrwałego pochylania głowy – smartfon trzymaj na wysokości oczu.
👉 Rób przerwy co 30 minut podczas pracy przy komputerze.
👉 Naucz się kilku prostych ćwiczeń na oddech i świadomość napięcia szyi.
👉 Obserwuj, kiedy ból się nasila – stres, zmęczenie, hałas, brak ruchu?
👉 Zadbaj o regularny sen i odpowiednie nawodnienie.
Pamiętaj – im dłużej przeciążenia się utrzymują, tym bardziej utrwalają się kompensacje i zmiany powięziowe. Wtedy sam masaż nie wystarczy.
Kiedy zgłosić się do fizjoterapeuty?
Nie warto zwlekać, jeśli:
- ból głowy nawraca regularnie mimo leków,
- czujesz sztywność karku, która nie ustępuje po ruchu,
- masz uczucie braku równowagi lub zawroty głowy,
- dolegliwości pojawiły się po urazie, upadku lub operacji,
- występują u Ciebie inne objawy – jak szum w uszach, bóle szczęki, trudność w skupieniu.
Wizyta u fizjoterapeuty pozwoli nie tylko na znalezienie źródła problemu, ale też na zaplanowanie skutecznego, spersonalizowanego procesu terapii.
📚 Bibliografia:
Chaitow L., „Muscle Energy Techniques”
Stecco L., „Fascial Manipulation for Internal Dysfunctions”
Myers T., „Anatomy Trains”
Upledger J., „Craniosacral Therapy”
Frank C., Liebenson C., „Rehabilitation of the Spine”
Schleip R., Findley T. et al., „Fascia – The Tensional Network of the Human Body”
Fernández-de-las-Peñas C. et al., „Cervicogenic headache: pain patterns, trigger points, and treatment strategies”
, J Manual & Manipulative Therapy Rakowski A., „Kręgosłup w stresie”
